[Hạnh Các Thánh] - Ngày 03.06: Học sống khiết tịnh và can đảm như thánh Charles Lwanga và các bạn tử đạo

1. Tóm lược tiểu sử: Những hạt giống nảy mầm từ máu đào

Có bao giờ bạn tự hỏi, điều gì khiến những người trẻ ở độ tuổi mười tám, đôi mươi - cái tuổi mà khao khát sống và hưởng thụ đang ở độ rực rỡ nhất - lại sẵn sàng bước vào giàn hỏa thiêu mà không một chút nao núng? Câu trả lời không nằm ở một giáo thuyết khô khan trên mặt giấy, mà nằm ở một cuộc gặp gỡ định mệnh với Đức Kitô. Tại vùng đất Uganda cuối thế kỷ XIX, có một nhóm thanh niên đã chấp nhận cái chết để bảo vệ điều quý giá hơn cả mạng sống: sự vẹn sạch của linh hồn và lòng trung thành với Đấng là nguồn mạch Sự Sống.

Câu chuyện bắt đầu khi các vị thừa sai “da trắng” mang Tin Mừng đến Uganda. Đức tin lớn mạnh nhanh chóng trong hoàng cung của tù trưởng Mwanga, nhưng cũng từ đây, cuộc đối đầu khốc liệt giữa bóng tối và ánh sáng bắt đầu. Mwanga là một bạo chúa khét tiếng dâm dục, kẻ coi các tiểu hầu trong triều đình như công cụ thỏa mãn dục vọng đồng tính.

Trong bối cảnh đó, Joseph Mkasa và sau này là Charles Lwanga đã nổi lên như những người thủ lãnh can trường. Sau khi Joseph Mkasa bị sát hại vì dám lên án sự tàn ác của nhà vua, Charles Lwanga thay thế anh dìu dắt cộng đồng Kitô hữu non trẻ. Đêm trước ngày bị hành quyết, Charles đã bí mật rửa tội cho các tiểu hầu để củng cố sức mạnh tâm linh cho họ. Sáng hôm sau, khi đối diện với án tử, 15 chàng trai trẻ đã đồng loạt bước sang một bên, công khai căn tính Kitô hữu với lời khẳng định đanh thép: “Giữ đạo cho đến chết”. Ngày lễ Thăng Thiên năm 1886, họ bị bó trong những tấm chiếu sậy và bị thiêu sống. Sự hy sinh của 22 vị tử đạo Công giáo đã trở thành luống cày màu mỡ, để sau đó hàng ngàn người đã xin gia nhập đạo, minh chứng rằng máu các thánh tử đạo là hạt giống trổ sinh các Kitô hữu.

2. Nhân đức anh hùng và lời mời gọi sống: Bản lĩnh khiết tịnh trước bạo quyền

Nhân đức nổi bật nhất nơi Thánh Charles Lwanga và các bạn chính là sự khiết tịnh anh hùng. Đây không phải là sự kìm nén thụ động, mà là một chọn lựa chủ động để bảo vệ phẩm giá con người. Giữa một môi trường hoàng cung đầy rẫy sự băng hoại đạo đức và áp lực từ quyền lực tuyệt đối, Charles đã dám nói “không” với những đòi hỏi lệch lạc của nhà vua. Ngài đã biến thân xác mình thành đền thờ của Chúa Thánh Thần, một đền thờ không thể bị hoen ố bởi sự sợ hãi hay nhục dục. Sự can trường của ngài còn nằm ở lòng bác ái của một người anh cả, khi chấp nhận chịu khổ hình trước để tiếp thêm can đảm cho các anh em trẻ tuổi hơn, biến giàn hỏa thiêu thành một bàn thờ tế lễ rực rỡ tình yêu.

Chiêm ngắm sự kiên vững của các vị thánh trẻ vùng Uganda, chúng ta nhận ra rằng việc giữ gìn sự khiết tịnh và lòng trung thành với Chúa chưa bao giờ là điều dễ dàng, nhất là trong một thời đại mà những giá trị về thân xác và đạo đức thường bị giản lược hóa. Chúng ta được mời gọi trở nên những “Charles Lwanga của thế kỷ XXI” bằng việc can đảm thiết lập những ranh giới bảo vệ tâm hồn mình.

Thay vì để bản thân bị cuốn vào những dòng xoáy của văn hóa hưởng thụ hay những hình ảnh thiếu lành mạnh trên không gian số, chúng ta tập luyện sự tự chủ qua những việc làm nhỏ bé nhưng dứt khoát: chọn tắt đi những nội dung không phù hợp ngay khi chúng vừa xuất hiện, hoặc học cách tôn trọng thân xác của chính mình và người khác như một tạo vật thánh thiêng. Sự khiết tịnh còn được cụ thể hóa bằng việc sống thật và sống sạch trong các mối quan hệ, dám nói lên tiếng nói của lương tâm trước những bất công hay những lời mời gọi “thỏa hiệp” để tiến thân. Mỗi khi chúng ta chọn sống thanh sạch, chúng ta đang âm thầm thắp lên một ngọn lửa chứng nhân, khẳng định rằng niềm vui đích thực chỉ đến từ một tâm hồn tự do và thuộc trọn về Chúa.